توسط : روشن شدن چراغ قرمز پکیج، کابوس روزهای سرد زمستان است. وقتی منتظر آب گرم هستید اما با یک چراغ قرمز ثابت یا چشمکزن روی دستگاه مواجه میشوید، یعنی سیستم وارد حالت “اعلام خطا” یا “لاکت” (Lockout) شده است. اما نگران نباشید؛ در بسیاری از موارد این مشکل با چند ترفند ساده حل میشود.
در این مقاله از سایت فوت کار، علتهای اصلی روشن شدن چراغ قرمز در دو برند محبوب ایران رادیاتور و بوتان را بررسی کرده و راهکارهای عملی رفع آن را آموزش میدهیم.
چراغ قرمز پکیج به چه معناست؟
به زبان ساده، چراغ قرمز یعنی “توقف ایمنی”. برد الکترونیک پکیج متوجه شده که یکی از پارامترهای حیاتی (مثل گاز، آب، یا تهویه) درست کار نمیکند و برای جلوگیری از انفجار یا آسیب به دستگاه، عملکرد آن را کاملاً متوقف کرده است.
دلایل مشترک روشن شدن چراغ قرمز (در همه برندها)
قبل از بررسی تخصصی هر برند، باید بدانید که ۹۰٪ مواقع مشکل از این ۳ مورد است:
۱. قطع شدن گاز یا افت فشار گاز
اگر گاز ساختمان قطع باشد یا شیر ورودی گاز به پکیج بسته باشد، دستگاه تلاش میکند روشن شود اما چون شعله تشکیل نمیشود، پس از چند ثانیه چراغ قرمز میدهد.
راه حل: اجاق گاز آشپزخانه را چک کنید. اگر گاز وصل بود، مطمئن شوید شیر گاز ورودی به پکیج (دسته زرد یا قرمز) باز است.
۲. افت فشار آب مدار گرمایش (عقربه زیر ۰.۵)
پکیجها برای کار کردن نیاز به فشار آب دارند. اگر عقربه فشارسنج (مانومتر) روی دستگاه به زیر ۰.۵ بار برسد، دستگاه خاموش شده و چراغ قرمز روشن میشود.
راه حل: شیر کوچک آبی یا سیاه رنگ زیر پکیج (شیر پرکن) را باز کنید تا عقربه به ۱.۵ برسد، سپس سریعاً آن را ببندید.
۳. جوش آوردن دستگاه (Overheat)
اگر پمپ خراب باشد یا مسیر رادیاتورها بسته باشد، آب داخل مبدل بیش از حد داغ شده (بالای ۱۰۵ درجه) و سنسور حد (کلید حرارتی) دستگاه را قفل میکند.
عیبیابی اختصاصی پکیج ایران رادیاتور
در پکیجهای ایران رادیاتور (مدلهای آنالوگ مثل سری M, B, E)، چراغ قرمز معمولاً در کنار دکمه “ریست” (Reset) قرار دارد. روشن شدن این چراغ معمولاً با کدهای خطای چراغهای سبز (مثل ۴۰-۷۰-۸۰) همراه است.
دلایل اصلی چراغ قرمز در ایران رادیاتور:
۱. خطای ۷۰-۸۰ (عدم تشکیل یا تشخیص شعله)
این خطا زمانی رخ میدهد که برد الکترونیک متوجه روشن شدن شعله نشود.
علتهای احتمالی:
- قطع بودن گاز: یا بستن شیر ورودی گاز.
- کثیفی میله یون: لایهای از اکسید یا گرد و غبار روی حسگر شعله نشسته است.
- خرابی جرقهزن: جرقه ضعیف است یا در محل درست زده نمیشود.
- مشکل در شیر برقی گاز: گاز به مشعل نمیرسد
نحوه حل مشکل:
- مطمئن شوید شیر گاز باز است.
- دستگاه را Reset کنید (دکمه کوچک ریست را فشار دهید).
- اگر فنی هستید، درب پکیج را باز کرده و نوک میله یون و جرقهزن را با یک سنباده نرم یا سیم ظرفشویی تمیز کنید.
- فاصله میله جرقهزن تا مشعل را چک کنید (باید حدود ۳ تا ۵ میلیمتر باشد).
۲. خطای ۴۰-۷۰-۸۰ (بالا رفتن بیش از حد دما / کلید حرارتی)
این خطا نشاندهنده “اوورهیت” یا داغ شدن بیش از حد بدنه مبدل است (دمای بالای ۹۵ درجه).
علتهای احتمالی:
- رسوب گرفتن مبدل: رایجترین علت در مناطقی با آب سخت.
- سوختن یا گریپاژ پمپ: آب در سیستم گردش نمیکند.
- بسته بودن شیرهای رادیاتور: وقتی تمام شیرها بسته باشند، راه گردش آب مسدود میشود.
- کثیفی فیلتر برگشت: توری صافی زیر پکیج با آشغال مسدود شده است.
نحوه حل مشکل:
- شیرهای رفت و برگشت زیر پکیج و تمام رادیاتورها را باز کنید.
- صافی برگشت (شیلنگ سمت راست پمپ) را باز و تمیز کنید.
- اگر پمپ صدا میدهد یا داغ است، با یک پیچگوشتی دوسو، پیچ وسط پمپ را باز کرده و محور آن را بچرخانید تا روان شود.
- اگر مشکل حل نشد، دستگاه نیاز به اسیدشویی توسط تکنسین دارد.
۳. خطای ۴۰-۶۰-۸۰ (مشکل در تخلیه دود و فن)
این خطا مربوط به سیستم ایمنی خروج دود است و بسیار اهمیت دارد.
علتهای احتمالی:
- مسدود بودن دودکش: لانه پرندگان یا افتادن شیء خارجی در مسیر.
- خرابی پرشر سوئیچ هوا: سنسوری که کارکرد فن را تایید میکند خراب شده است.
- کثیفی فن یا ونتوری: گرد و غبار باعث کاهش مکش فن شده است.
- آبشدن شیپورک (ونتوری): به دلیل دمای زیاد، قطعه پلاستیکی داخل فن تغییر شکل داده است.
نحوه حل مشکل:
- ابتدا مسیر دودکش را از روی سقف یا دیوار چک کنید که مسدود نباشد.
- شیلنگهای متصل به پرشر سوئیچ هوا را چک کنید که سوراخ نشده یا از جای خود در نیامده باشند.
- اگر فن روشن نمیشود، احتمالاً فن سوخته یا برد نیمسوز شده است.
- در صورت روشن شدن فن و نرفتن به مرحله بعد، لوله ونتوری (محل اتصال شیلنگ به فن) را تمیز کنید.
عیبیابی اختصاصی پکیج بوتان
در پکیجهای بوتان (مدلهایی مثل کالدا ونزیا، اپتیما، پرلا)، رفتار چراغ قرمز کمی متفاوت است و نوع روشن شدن آن (ثابت یا چشمکزن) معنی خاصی دارد.
۱. چراغ قرمز ثابت (پکیج قفل شده)
- قطع گاز: رایجترین دلیل است.
- خرابی برد کنترل: اگر رلههای برد سوخته باشند.
- خرابی سنسور NTC گرمایش: سنسور دما خراب است.
۲. چراغ قرمز چشمکزن (۰.۵ ثانیه روشن، ۰.۵ ثانیه خاموش)
این حالت معمولاً مربوط به کلید حرارتی (Limit Switch) است. یعنی دستگاه جوش آورده است. صبر کنید تا دستگاه خنک شود، سپس ریست کنید.
نکته مهم در بوتان: در مدلهای دیجیتال مثل “پرلا پرو”، چراغ قرمز معمولاً با کد خطای E01 (نبود شعله) ظاهر میشود.
گامبهگام برای رفع مشکل (قبل از تماس با تعمیرکار)
- اگر چراغ قرمز پکیج شما روشن شده، دقیقاً این مراحل را به ترتیب انجام دهید:
- چک کردن فشار آب: به عقربه نگاه کنید. اگر زیر ۱ است، با شیر پرکن فشار را تنظیم کنید.
- بررسی گاز: مطمئن شوید گاز خانه وصل است.
- ریست کردن (Reset):
- در ایران رادیاتور: دکمه ریز کنار چراغ قرمز را فشار دهید.
- در بوتان: ولوم انتخاب وضعیت را روی حالت “OFF” یا “Reset” ببرید و دوباره روی حالت زمستانه/تابستانه برگردانید.
- هواگیری رادیاتورها: اگر دستگاه صدای زیادی میدهد و جوش میآورد، رادیاتورها را هواگیری کنید.
- بررسی دودکش: مطمئن شوید کلاهک H دودکش روی پشتبام آزاد است و پرنده لانه نساخته باشد.
چه زمانی باید با تعمیرکار تماس بگیریم؟
اگر کارهای بالا را انجام دادید و چراغ قرمز همچنان روشن میشود، یا بلافاصله بعد از ریست کردن دوباره قرمز میشود، مشکل تخصصی است. این موارد میتواند شامل:
- سوختن برد الکترونیک.
- خرابی شیر کنترل گاز.
- خرابی پرشر سوئیچ هوا.
- گریپاژ (قفل شدن) پمپ سیرکولاتور.
هشدار ایمنی فوتکار: هرگز سعی نکنید سنسورهای ایمنی پکیج را یکسره کنید. این کار خطر جانی به همراه دارد.
سوالات متداول چراغ قرمز پکیج
چگونه چراغ قرمز پکیج را خاموش کنیم؟
برای خاموش کردن چراغ قرمز، ابتدا باید علت (مثل افت فشار آب یا قطع گاز) را برطرف کنید. سپس در پکیجهای ایران رادیاتور دکمه کوچک “ریست” (Reset) را فشار دهید و در پکیجهای بوتان، ولوم انتخاب وضعیت را یکبار روی حالت خاموش برده و مجدداً روی حالت دلخواه تنظیم کنید.
آیا روشن شدن چراغ قرمز پکیج خطرناک است؟
خیر، روشن شدن چراغ قرمز دقیقاً برای جلوگیری از خطر است. برد الکترونیک دستگاه با تشخیص نقص فنی، عملکرد پکیج را متوقف کرده تا از انفجار یا آسیب به قطعات جلوگیری کند. البته اگر بوی گاز استشمام کردید، فوراً شیر اصلی گاز را ببندید.
چرا بعد از ریست کردن، بلافاصله دوباره چراغ قرمز روشن میشود؟
اگر بلافاصله پس از ریست کردن دوباره چراغ قرمز روشن شد، یعنی مشکل اساسی است و برطرف نشده. این مورد معمولاً به دلیل خرابی یون تشخیص شعله، خرابی برد کنترل، یا خرابی فن دستگاه است و نیاز به بازدید تعمیرکار دارد.
آیا کم شدن فشار آب (عقربه بار) باعث قرمز شدن چراغ میشود؟
بله، یکی از رایجترین دلایل است. اگر عقربه فشارسنج به زیر ۰.۵ بار برسد، پکیج برای محافظت از پمپ خاموش شده و چراغ قرمز روشن میشود. با باز کردن شیر پرکن (شیر کوچک زیر دستگاه) فشار را به ۱.۵ برسانید.
چراغ قرمز پکیج بوتان چشمکزن است، علت چیست؟
در مدلهای آنالوگ بوتان (مثل کالدا ونزیا)، چراغ قرمز چشمکزن معمولاً نشاندهنده فعال شدن کلید حرارتی (ترموستات حد) است. یعنی آب داخل دستگاه بیش از حد داغ شده است (جوش آورده). باید صبر کنید تا دستگاه خنک شود و سپس ریست کنید.
چراغ قرمز روشن است و آب گرم هم نداریم، اما رادیاتورها داغ هستند؟
این مشکل معمولاً مربوط به سنسور دمای آب مصرفی (NTC) یا فلوسوئیچ است. وقتی شیر آب گرم را باز میکنید، دستگاه تشخیص نمیدهد که آب باز شده یا نمیتواند دمای آن را اندازه بگیرد، در نتیجه روی حالت خطا میرود یا اصلاً واکنشی نشان نمیدهد.
چرا صبحهای سرد زمستان چراغ قرمز پکیج روشن میشود؟
این اتفاق معمولاً به دلیل یخزدگی لولههای آب ورودی (در پکیجهای نصب شده در بالکن) یا افت فشار شدید گاز منطقه در ساعات اوج سرما رخ میدهد. همچنین اگر شعله کوتاه باشد، در هوای خیلی سرد سنسور یون نمیتواند شعله را تشخیص دهد و چراغ قرمز روشن میشود.
دکمه ریست (Reset) کار نمیکند و چراغ قرمز خاموش نمیشود، چه کنم؟
اگر دکمه ریست را میزنید و هیچ اتفاقی نمیافتد، دو حالت دارد: ۱. دکمه ریست شکسته یا خراب شده است. ۲. برد الکترونیک دستگاه “هنگ” کرده است. در این شرایط برق پکیج را از دوشاخه بکشید، ۵ دقیقه صبر کنید و دوباره به برق بزنید.
صدای جرقه میآید اما شعله روشن نمیشود و چراغ قرمز میشود؟
این یعنی گاز به مشعل نمیرسد یا جرقه ضعیف است.
- شیر گاز بسته است.
- شیر برقی گاز روی پکیج سوخته است.
- فاصله الکترود جرقه زن تا مشعل تنظیم نیست.
جمع بندی
روشن شدن چراغ قرمز پکیج ایران رادیاتور و بوتان در اکثر مواقع هشداری برای افت فشار آب یا قطع گاز است که توسط خودتان قابل حل است. اما اگر با ریست کردن مشکل برطرف نشد، نشاندهنده نقص فنی در قطعاتی مثل فن، پمپ یا برد است که نیاز به بازدید متخصص دارد.
