فن لپ تاپ ایسوس VivoBook با مرور زمان پر از گرد و غبار میشود و این موضوع باعث داغ شدن سیستم، کاهش سرعت و حتی خاموشی ناگهانی دستگاه میشود. با فوت کار همراه باشید تا با یک تمیزکاری اصولی و ایمن دمای لپ تاپ را کاهش دهیم، صدای فن را کم کنیم و عمر مفید دستگاه را بالا ببریم.
چرا تمیز کردن فن ایسوس ویوبوک مهم است؟
گرد و غبار جریان هوای اطراف هیتسینک و فن را مسدود میکند و اجازه نمیدهد حرارت پردازنده و کارت گرافیک بهدرستی دفع شود. نتیجه این وضعیت، بالا رفتن دما، افزایش سرعت چرخش فن، تولید صدای زیاد و در نهایت کاهش کارایی و احتمال آسیب به قطعات است.
نشانههای نیاز به تمیز کردن فن عبارتاند از:
- صدای غیرعادی و بلند فن حتی در کارهای سبک.
- داغ شدن بدنه لپ تاپ بهخصوص در ناحیه کیبورد و سمت خروجی هوا.
- افت فریم در بازیها، کند شدن سیستم یا خاموش شدن ناگهانی هنگام فشار کاری
نکات ایمنی قبل از شروع
قبل از باز کردن لپ تاپ، حتماً دستگاه را به صورت کامل خاموش کنید و شارژر را از آن جدا کنید. اگر باتری از نوع جداشونده باشد، بهتر است آن را نیز خارج کنید تا خطر اتصال کوتاه به حداقل برسد.
همچنین:
- روی یک سطح تمیز و بدون الکتریسیته ساکن کار کنید و در صورت امکان از دستبند ضدالکتریسیته ساکن استفاده کنید.
- از مایع تمیزکننده مستقیم روی قطعات استفاده نکنید و برای گرد و غبار، ترجیحاً از هوای فشرده و برس نرم کمک بگیرید.
ابزارهای لازم برای تمیز کردن فن Asus VivoBook
برای تمیزکاری اصولی فن لپ تاپ ایسوس VivoBook نیاز به ابزار تخصصی گران ندارید، چند ابزار ساده کافی است.
ابزارهای پیشنهادی:
- پیچگوشتی مناسب (معمولاً چهارسو سایز کوچک) برای باز کردن قاب زیر لپ تاپ.
- اسپری هوای فشرده برای خارج کردن گرد و غبار از روی فن و هیتسینک.
- برس نرم یا براش تمیزکاری لپ تاپ برای تمیز کردن تیغههای فن.
- دستمال میکروفایبر یا پنبهای بدون پرز برای پاکسازی ملایم اطراف فن.
مرحله ۱: آمادهسازی لپ تاپ
در اولین قدم، لپ تاپ Asus VivoBook را خاموش کرده، کابل شارژ و تمامی تجهیزات متصل (ماوس، هارد اکسترنال و…) را جدا کنید. سپس دستگاه را برگردانید و روی سطحی نرم اما ثابت مثل کفپوش نرم یا میز کار پوشیدهشده با پارچه قرار دهید تا هنگام کار، قاب خط و خش نگیرد.
اگر مدل لپ تاپ شما باتری جداشونده دارد، باتری را خارج کنید؛ در مدلهای باتری داخلی، بعد از باز شدن قاب زیر، میتوان سوکت باتری را نیز جدا کرد تا ایمنی بیشتر شود.
مرحله ۲: باز کردن قاب زیر Asus VivoBook
برای دسترسی به فن، باید تمام پیچهای قاب زیر لپ تاپ را با پیچگوشتی مناسب باز کنید. حتماً محل پیچها را به خاطر بسپارید یا آنها را روی یک کاغذ به همان الگو بچینید تا هنگام بستن دوباره اشتباه نکنید.
سپس با کمک یک کارت پلاستیکی یا قاببازکن، بهآرامی لبههای قاب زیر را از شاسی جدا کنید؛ از فشار دادن بیش از حد و استفاده از ابزار فلزی خودداری کنید تا به قاب و گیرههای پلاستیکی آسیب نرسد.
مرحله ۳: جدا کردن باتری (در صورت امکان)
بعد از برداشتن قاب زیر، اگر باتری داخلی است، ابتدا سوکت باتری را از مادربرد جدا کنید تا هیچ جریانی در مدار نباشد. این کار ریسک اتصال کوتاه هنگام تماس تصادفی ابزار با برد را به حداقل میرساند.
در برخی مدلها ممکن است باتری با چند پیچ ثابت شده باشد؛ در این صورت، اگر نیاز به فضای کار بیشتر دارید، میتوانید پیچها را باز کرده و باتری را کامل بیرون بیاورید.
مرحله ۴: دسترسی و بررسی اولیه فن
اکنون فن سیستم خنککننده و هیتسینک در یکی از گوشههای لپ تاپ (معمولاً نزدیک خروجی هوا) قابل مشاهده است. قبل از هر کاری، با دقت به تیغههای فن و ناحیه خروجی هوا نگاه کنید تا حجم و محل تجمع گرد و غبار را مشخص کنید.
در بسیاری از Asus VivoBook ها، گرد و غبار در قسمت پنجرههای خروجی هوا و روی پرههای هیتسینک انباشته میشود که باعث کاهش شدید جریان هوا میگردد.
مرحله ۵: تمیز کردن فن با هوای فشرده
در این مرحله، با نگه داشتن فن بهگونهای که آزادانه نچرخد، چند اسپری کوتاه هوای فشرده را به سمت تیغههای فن و مجاری خروجی هوا بگیرید. جلوگیری از چرخش آزاد فن مهم است، زیرا چرخش شدید با فشار هوا میتواند به بلبرینگها آسیب بزند.
بهتر است زاویه اسپری را چند بار تغییر دهید تا گرد و غبار از لابهلای هیتسینک و زیر پرهها نیز خارج شود و سپس با اسپری ملایمتر محیط اطراف فن را نیز تمیز کنید.
مرحله ۶: پاکسازی دقیق با برس نرم
اگر بعد از استفاده از هوای فشرده هنوز گرد و غبار روی تیغههای فن باقی مانده است، از یک برس نرم یا براش مخصوص استفاده کنید. بهآرامی روی تیغهها و اطراف محفظه فن بکشید تا گرد و غبار چسبیده جدا شود و در صورت نیاز، دوباره با اسپری هوا آن را خارج کنید.
استفاده از ابزار فلزی یا برسهای سخت توصیه نمیشود، چون میتواند بالانس فن را بههم بزند یا باعث خراش روی پلاستیک تیغهها شود.
مرحله ۷: تمیز کردن هیتسینک و مسیر خروجی هوا
هیتسینک (رادیاتور خنککننده) معمولاً به صورت یک سری تیغه فلزی نازک در امتداد خروجی هوا قرار دارد و گرد و غبار به شکل لایهای متراکم روی آن مینشیند. با اسپری هوای فشرده از جهات مختلف و در صورت امکان، با برس نرم، این تیغهها را نیز تمیز کنید تا مسیر خروج هوا کاملاً باز شود.
در برخی مدلها اگر تجربه فنی کافی داشته باشید، میتوان فن را از روی هیتسینک باز کرد و تمیزکاری را عمیقتر انجام داد، اما این کار برای کاربران مبتدی توصیه نمیشود و در صورت عدم مهارت بهتر است به تعمیرکار متخصص سپرده شود.
مرحله ۸: بستن دوباره لپ تاپ Asus VivoBook
پس از پایان تمیزکاری، اگر باتری را جدا کردهاید، آن را سر جای خود قرار دهید و سوکت را وصل کنید. سپس قاب زیر را در جای خود تنظیم کنید و با فشار ملایم، گیرههای پلاستیکی را در شاسی قفل کنید و در نهایت تمام پیچها را در جای خود ببندید.
بعد از بستن قاب، لپ تاپ را روشن کنید و به صدای فن، دمای دستگاه و عملکرد عمومی سیستم توجه کنید؛ در صورت انجام صحیح کار، معمولاً صدای فن کمتر و دماهای کاری پایدارتر میشود.
هر چند وقت یک بار فن Asus VivoBook را تمیز کنیم؟
فواصل تمیزکاری به محیط کاری و میزان استفاده از لپ تاپ بستگی دارد، اما بهطور معمول هر ۶ ماه یک بار تمیز کردن فن توصیه میشود. اگر در محیطهای بسیار پرگرد و غبار یا گرم کار میکنید، ممکن است نیاز باشد این بازه را کوتاهتر در نظر بگیرید. همچنین اگر متوجه افزایش ناگهانی صدای فن، کاهش عملکرد یا داغ شدن بیش از حد دستگاه شدید، حتی اگر کمتر از این مدت از تمیزکاری قبلی گذشته باشد، بهتر است دوباره فن را بررسی و تمیز کنید.
اشتباهات رایج در تمیز کردن فن لپ تاپ
بعضی از روشهای اشتباه میتواند به جای کمک، به لپ تاپ آسیب بزند و هزینه تعمیر را بالا ببرد. آشنایی با این اشتباهات کمک میکند فن Asus VivoBook را ایمنتر تمیز کنید.
رایجترین خطاها:
- استفاده از جاروبرقی یا سشوار برای تمیز کردن فن که میتواند الکتریسیته ساکن تولید کند و به قطعات آسیب بزند.
- اسپری مایع تمیزکننده یا الکل به صورت مستقیم روی برد و سوکتها که خطر اتصال کوتاه را افزایش میدهد.
- چرخاندن شدید فن با اسپری هوا یا فوت کردن با دهان که رطوبت و فشار نامتعارف به بلبرینگها وارد میکند.
نکاتی برای کاهش گرد و غبار و افزایش عمر فن
با رعایت چند عادت ساده میتوان نیاز به باز کردن مکرر لپ تاپ را کمتر کرد و عمر فن را افزایش داد. این نکات بهخصوص برای کاربران حرفهای Asus VivoBook که استفاده سنگین از نرمافزارها دارند بسیار مهم است.
چند توصیه کاربردی:
- تا حد امکان لپ تاپ را روی سطوح نرم مثل تشک و پتو استفاده نکنید تا مسیر ورود و خروج هوا مسدود نشود.
- از کولپد یا پایه خنککننده استفاده کنید تا گردش هوا بهتر شود و فشار کمتری به فن داخلی وارد شود.
- هر چند وقت یک بار با اسپری هوا تنها از بیرون، دریچههای ورودی و خروجی هوا را تمیز کنید تا گرد و غبار کمتری وارد داخل شود.




